Η χρωματική ρόδα είναι ένας χρήσιμος σύμμαχος όταν πρέπει να αποφασίσουμε για την χρήση χρώματος στην εσωτερική διακόσμηση και πολλές φορές μπορεί εύκολα να μας βγάλει από διάφορα διακοσμητικά διλλήματα. Ας δούμε λοιπόν τις ιδιότητές της.
ΧΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Τα χρώματα της ρόδας αναλύονται στις ακόλουθες 3 κατηγορίες
Α. Βασικά χρώματα
Όλα τα χρώματα, προέρχονται από τα τρία βασικά χρώματα, το κόκκινο, το κίτρινο και το μπλε. Θεωρείστε τα ως τις βασικές και αρχικές μονάδες, που δεν μπορούν να αναπαραχθούν από τον συνδυασμό άλλων χρωμάτων. Αντιθέτως, είναι ο δικός τους συνδυασμός, που με διαφορετικές αναλογίες μας δίνει όλα τα υπόλοιπα χρώματα.
Β. Δευτερεύοντα χρώματα
Όταν αναμειγνύουμε δύο βασικά χρώματα σε ίση αναλογία, προκύπτουν τα δευτερεύοντα χρώματα και ειδικότερα: κόκκινο+κίτρινο=πορτοκαλί, κίτρινο+μπλε=πράσινο, μπλε+κόκκινο=βιολετι/μωβ.
Γ. Τριτογενή χρώματα
Όταν πάλι αναμειγνύουμε ένα βασικό χρώμα με ένα διπλανό του δευτερεύον, προκυπτουν τα τριτογενή χρώματα, τα οποία στην χρωματική ρόδα έχουν θέση ανάμεσα στο βασικό και το δευτερεύον χρώμα που χρησιμοποιήθηκαν για να το φτιάξουν. Έτσι αν αναμείξουμε κόκκινο& πορτοκαλί έχουμε το πορτοκαλοκόκκινο που ξεχωρίζει στην παραπάνω εικόνα κ.ο.κ με τα υπόλοιπα χρώματα.
ΘΕΡΜΑ-ΨΥΧΡΑ
Όλα τα χρώματα της χρωματικής ρόδας χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες: τα ψυχρά και τα ζεστά. Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε σε ποια από τις δύο αυτές κατηγορίες ανήκει ένα χρώμα που σκεφτόμαστε να εφαρμόσουμε σε έναν χώρο καθώς έχει μεγάλο αντίκτυπο στην τελική αίσθηση που θα δίνει στον επισκέπτη.
Τα ψυχρά χρώματα μπορούν να κάνουν ένα μικρό δωμάτιο να φαίνεται μεγαλύτερο αλλά και πιο παγερό. Τα θερμά χρώματα αντιθέτως φέρουν ζεστασία αλλά μπορεί και να μικρύνουν έναν μεγάλο χώρο. Σε συνδυασμό επίσης με την επίδραση του φυσικού φωτός, η αντίληψη που έχουμε για ένα δωμάτιο με χρώμα αλλάζει. Ένα δωμάτιο νότιο με άπλετο φυσικό φως μπορεί πιο εύκολα να δεχτεί ένα ψυχρό χρώμα, χωρίς να νοιώθει ο χώρος παγερός. Με την ίδια λογική, ένα θερμό χρώμα είναι ιδανικό για ένα βορεινό δωμάτιο που δεν έχει τόσο δυνατό φυσικό φως.
ΧΡΩΜΑΤΙΚΟΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ ΣΤΗ ΔΙΑΚΟΣΜΗΣΗ
Ανάλογα με την θέση των χρωμάτων στην ρόδα και τις μεταξύ τους σχέσεις, οι χρωματικοί συνδυασμοί στη διακόσμηση αναλύονται στις ακόλουθες κατηγορίες
Α. Μονοχρωματική (αποχρώσεις του ίδιου χρώματος)
Προσθέτοντας σε ένα χρώμα λευκό ή μαύρο μπορούμε να δημιουργήσουμε τις διάφορες αποχρώσεις του χρώματος.
Η χρήση αποχρώσεων του ίδιου χρώματος σε έναν χώρο είναι μία σχετικά ασφαλής επιλογή, ειδικά αν είναι η πρώτη φορά που κάποιος δοκιμάζει να εισαγάγει χρώμα στη διακόσμηση του σπιτιού του και φοβάται τους διαφορετικούς συνδυασμούς.
Παρ’όλα αυτά, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή προκειμένου ο χώρος να μην καταλήξει βαρετός ή, στην χειρότερη, σαν κατάλογος όλων των διαθέσιμων αποχρώσεων ένος χρώματος και συνήθως οι σκουρόχρωμες αποχρώσεις του χρώματος της επιλογής σε ένα έπιπλο, έναν καναπέ ή το δάπεδο βοηθούν στο να υπάρχει οπτική ισορροπία σε μία τέτοια παλέτα.
Μία καλή αρχή είναι να επιλεγεί μία ανοιχτόχρωμη απόχρωση για τους τοίχους, μία πιο σκουρόχρωμη για το κύριο έπιπλο/επιφάνεια του δωματίου & διάφορεςγια τα υφάσματα και λοιπά διακοσμητικά στοιχεία. Αυτή η επιλογή είναι επίσης ιδανική για όσους δεν επιθυμούν λευκά ταβάνια, βάφοντας το ταβάνι στην πιο ανοιχτόχρωμη απόχρωση του χρώματος των τοίχων.
Τέλος, σε αυτήν την επιλογή, σημαντικό ρόλο παίζει η ύφη, η οποία και είναι αυτή που σπάει την μονοχρωμία του χώρου και προσδίδει ενδιαφέρον και οπτική εστίαση. Επομένως καλό είναι να αποφεύγουμε όλα τα μαξιλάρια του καναπέ να είναι ακριβώς το ίδιο ύφασμα & χρώμα, τα βάζα να είναι όλα από το ίδιο υλικό, οι επιφάνειες να είναι όλες το ίδιο ξύλο, κτλ.
B. Συμπληρωματικά χρώματα
Συμπληρωματικά ονομάζονται τα χρώματα που βρίσκονται το ένα ακριβώς απένταντι από το άλλο στην χρωματική ρόδα
Κόκκινο & Πράσινο- Κίτρινο & Μωβ- Μπλε & Πορτοκαλί
Η χρήση συμπληρωματικών χρωμάτων δημιουργεί μία όμορφη και ορισμένες φορές σχεδόν γνώριμη εικόνα στη διακόσμηση ενός χώρου καθώς οι συνδυασμοί αυτοί είναι αρεστοί στο μάτι και κατά κανόνα θεωρούνται πολύ ταιριαστοί.
Για να είναι όμως εφαρμόσιμοι και στην πραγματικότητα, τότε συνίσταται να μείνουμε μακρυά από τις αρχικές αποχρώσεις των βασικών και δευτερευόντων χρωμάτων και να επιλέξουμε καλύτερα συμπληρωματικά χρώματα πιο ανοιχτόχρωμων αποχρώσεων, ειδικά όταν αυτές εφαρμόζονται σε μεγάλες επιφάνειες. Για παράδειγμα ο συνδυασμός κόκκινου & πράσινου, όσο αρεστός και αρμονικός να μάς φαίνεται, φανταστείτε ένα δωμάτιο με πράσινους τοίχους και λοιπή κόκκινη διακόσμηση!
Ένας πιο ασφαλής τρόπος εφαρμογής των συμπληρωματικών χρωμάτων είναι η χρήση του ενός χρώματος ως κύριο και σε μεγαλύτερο βαθμό και του άλλου ωςσυμπληρωματικό και σε λιγότερα αντικείμενα/έκταση. Για παράδειγμα σε ένα δωμάτιο με απαλούς γαλάζιους τοίχους, μπλε καναπέ και μπλε πολυθρόνες (ιδανικά το μπλε του καναπέ όχι σε ίδια απόχρωση με αυτό των πολυθρόνων), μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε το πορτοκαλί σε μαξιλάρια, σε βάζα, σε πίνακες κτλ. Με αυτόν τον τρόπο και πετυχαίνουμε έναν σωστό συνδυασμό χρώματων αλλά και αποφεύγουμε μια κουραστική εναλλαγή. Μην θεωρείτε πως επειδή το ένα χρωμά θα χρησιμοποιηθεί λιγότερο, θα χαθεί κιόλας. Αντιθέτως, αυτό θα είναι και το χρώμα που θα ξεχωρίζει στον χώρο καθώς θα τραβά το βλέμμα.
Μία παραλαγή του συνδυασμού είναι η χρήση διαχωρισμένων συμπληρωματικών χρωμάτων.
Σε αυτόν τον συνδυασμό, αντί να επιλεχθεί το ακριβώς αντίθετο του χρώματος, επιλέγουμε τα δύο χρώματα δεξία και αριστέρα του.Και σε αυτόν τον συνδυασμό, τα τρία χρώματα δεν θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν ισόποσα. Αντιθέτως, ένα από τα τρία θα πρέπει να είναι το κυρίαρχο και τα άλλα δύο να λειτουργούν συμπληρωματικά και ως πινελιές.
Γ.Αναλογικά χρώματα
Αναλογικά θεωρούνται τα χρώματα τα οποία είναι το ένα δίπλα στο άλλο στην χρωματική ρόδα.
Αυτή θεωρείται η πιο- οπτικά- αρμονική επιλογή, όταν επιλέγονται χρώματα ίδιου τόνου. Ειδικότερα, οι ανοιχτόχρωμες αποχρώσεις των αναλογικών χρωμάτων είναι οι πιο εύκολες συνδυαστικά, ενώ ο συνδυασμός μίας ή δύο ανοιχτόχρωμων αποχρώσεων από ένα/δύο χρώματα και μία πιο σκουρόχρωμη απόχρωση από το τρίτο χρώμα μπορούν να δώσουν πολύ ενδιαφέρουσα χρωματική απόδοση. Γενικότερα οι μέσες αποχρώσεις των αναλογικών χρωμάτων καλύτερα είναι να αποφεύγονται καθώς μπορεί να δημιουργήσουν ένα ακατάστατο αποτέλεσμα.
Ένα σημείο προσοχής σε αυτή την παλέτα είναι η χρήση του βασικού χρώματος όταν επιλέγονται αναλογικά χρώματα εκατέροθεν του βασικού. Για παράδειγμα, αν κάποιο επιλέξει να χρησιμοποιήσει πορτοκαλοκόκκινο (δεξιά του βασικού κόκκινου) και σάπιο μήλο (αριστερά του βασικού κόκκινου), τότε πρέπει να χρησιμοποιήσει και το βασικό κόκκινο, διαφορετικά δεν θα υπάρχει χρωματική σύνδεση ανάμεσα στα δύο χρώματα.
Το κλειδί σε αυτόν τον συνδυασμό είναι η αρμονία και ισορροπία.
Δ. Τριάδα
Αυτός ο συνδυασμός έχει να κάνει, όπως υπονοεί και η ονομασία, με τρία χρώματα και πιο συγκεκριμένα με τρια χρώματα της ρόδας τα οποία απέχουν ίσα μεταξύ τους. Στην παραπάνω φωτογραφία, βλέπουμε μία τριάδα από κόκκινο-κίτρινο-μπλε και μία άλλη από μωβ-πορτοκαλί-πράσινο.
Όπως και με τα συμπληρωματικά χρώματα, έτσι και στην τριάδα, αν χρησιμοποιηθούν όλα σε ίδιο βαθμό, λειτουργούν ανταγωνιστικά και στην τελική κουράζουν το βλέμμα. Είναι προτιμότερο να χρησιμοποιηθεί ένα ως κύριο χρώμα και σε μεγαλύτερο βαθμό και επιφάνειες και τα άλλα δύο να λειτουργήσουν περισσότερο ως πινελιές. Και σε αυτήν την περίπτωση, τα δύο λιγότερα χρησιμοποιημένα χρώματα δεν χάνονται στο δώματιο αλλά ξεχωρίζουν.
Ε.Τετράδα
Η τετράδα, όπως λέει και το όνομα, αφορά σε τέσσερα χρώματα της χρωματικής ρόδας και είναι ίσως ο συνδυασμός που απαιτεί την μεγαλύτερη προσοχή καθώς υπάρχουν αρκετά χρώματα. Στην ουσία σε αυτόν τον συνδυασμό έχουν δύο δυάδες από συμπληρωματικά χρώματα.
Όπως και στην περίπτωση των συμπληρωματικών χρωμάτων, έτσι και εδώ είναι προτιμότερο να χρησιμοποιηθεί ένα ή το μέγιστο δύο χρώματα ως βασικά και τα υπόλοιπα ως συνοδευτικά και όχι και τα τέσσερα χρώματα σε ίσες ποσότητες. Η μόνη περίπτωση που και τα τέσσερα χρώματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν μαζί σε σχεδόν ίσες ποσότητες είναι σε ένα ουδέτερου χρώματος δωμάτιο και ως χρώματα διακοσμητικών αντικειμένων, αλλά και πάλι χρειάζεται προσοχή, ώστε να υπάρχει αρμονία.
Η παραλλαγή αυτού του συνδυασμού είναι η διαχωρισμένη τετράδα, όπου αντί δια δύο δυάδες συμπληρωματικών χρωμάτων, έχουμε δύο δυάδες διαχωρισμένων χρωμάτων, όπως φαίνεται και στην ακόλουθη εικόνα.
